Journal / Peeling
Yüze ne sıklıkla peeling yapılmalı, ne zaman fazla gelir?
Herkese uyan bir “haftada şu kadar” kuralı yok. Sınırı cildiniz, kullandığınız yöntem ve rutininizde fark etmeden aynı işi yapan diğer ürünler belirliyor.
Kısa cevap
Peeling şart değil ve herkese uygun da değil. Ne sıklıkla yapacağınız cildinize ve yönteme bağlı: peeling ne kadar güçlüyse o kadar seyrek yapılmalı. Cildiniz kızarıyor, batıyor, kuruyor ya da yeni sivilceler çıkıyorsa fazla gelmiş demektir. O zaman peelingi bırakın, cildinizi nemlendirin ve sakinleşmesini bekleyin.
01 / Temel bilgiler
Peeling nedir, kimler için uygundur?
Eksfoliasyon (peeling), cildin en üst katmanındaki ölü hücreleri uzaklaştırmak demek. Amerikan Dermatoloji Akademisi’ne (AAD) göre bazı kişiler peelingden sonra cildinin daha iyi göründüğünü fark ediyor. Ama peeling herkese göre değil ve doğru yapılmazsa yarardan çok zarar getirebiliyor.[1]
İşe buradan başlamak lazım: peeling bir tercih. İçinde peeling olmayan bir rutin eksik sayılmaz.
Evde yapılan peelingin iki temel yolu var.[1]
- Mekanik
- Fırça, ped, sünger, yüz bezi gibi bir araç ya da bir scrub ölü hücreleri fiziksel olarak alır.
- Kimyasal
- Alfa ve beta hidroksi asitler gibi içerikler ölü hücreleri çözer. Farklarını AHA, BHA ve PHA: hangi peeling size uygun? ve glikolik asit mi, laktik asit mi? yazılarında anlattık.
02 / Sıklık
Haftada kaç kez peeling yapılır? Tek bir cevabı yok.
“Haftada iki kez” gibi tavsiyeler her yerde karşınıza çıkıyor. AAD ise bir sayı vermiyor. Sıklığın cilt tipinize ve yönteme bağlı olduğunu, genel kural olarak da peeling ne kadar sertse o kadar seyrek yapılması gerektiğini söylüyor.[1]
Hangi yöntemin hangi cilde uyduğunu da şöyle özetliyor.[1]
- Kuru, hassas ya da akneye yatkın cilt
- Mekanik peeling fazla tahriş edebilir. Yüz bezi ve hafif bir kimyasal peeling daha uygun olabilir.
- Yağlı, daha kalın cilt
- Daha güçlü kimyasal peelingleri ya da mekanik peelingi kaldırabilir.
- Koyu ten ya da kolay leke bırakan cilt
- Güçlü kimyasal ya da mekanik peelingden uzak durun. Sert yöntemler ciltte koyu lekeler bırakabilir.
Yani “ne sıklıkla?” sorusunun dürüst cevabı şu: cildiniz rahat ettiği kadar, fazlası değil. Azdan başlayın. Cildiniz haftada bir kezle mutluysa artırmanıza gerek yok.
03 / Fark etmeden biriken
Rutininizde neler peeling etkisi yapar?
Fazla peeling çoğu zaman tek bir üründen olmuyor. Genelde birkaç ürün aynı anda devrede ve bazılarını kimse peeling diye düşünmüyor. Instagram ya da TikTok’ta gördüğünüz her “ışıltı” ürününü rutine eklemek de bu birikimi hızlandırabiliyor.
- Salisilik ya da glikolik asit içeren bir temizleyici.
- Asitli bir tonik ya da “ışıltı” pedleri.
- Bir scrub ya da içinde tanecikler bulunan bir temizleyici.
- Her gün kullanılan bir temizleme fırçası, bezi ya da süngeri. Bunlara gerçekten ihtiyacınız olup olmadığını yüz temizleme fırçası ve bezi gerçekten gerekli mi? yazısında konuştuk.
- Soyulabilir bir maske.
- Bir retinoid. AAD’ye göre reçeteli retinoidler, retinol ve benzoil peroksit cildi hassaslaştırabilir ya da soydurabilir. Bunları kullanırken bir de peeling yapmak kuruluğu artırabilir ya da sivilce çıkarabilir.[1]
Bu listeden kullandıklarınızı ve ne sıklıkla kullandığınızı bir kâğıda yazın. Çıkan toplam, gerçek peeling sıklığınız. Retinoid kullanıyorsanız retinol ve peeling asitleri yazısını mutlaka okuyun.
04 / Cildiniz ne söylüyor?
Fazla peeling yaptığınızı nasıl anlarsınız?
AAD, fazla peelingin cildi kızarık ve tahriş olmuş halde bırakabileceği konusunda uyarıyor.[1] Keratozis pilaris rehberinde de kimyasal peelingi fazla miktarda ya da çok sık kullanmanın cildi tahriş edip hassas, yara gibi bırakabileceğini ekliyor.[3]
- Kızarıklık
- Yüzünüzü yıkadıktan ya da bir ürün sürdükten sonra kızarıklık bir türlü geçmiyor.
- Batma hissi
- Eskiden rahatça kullandığınız ürünler, sade bir nemlendirici bile, batmaya başlıyor.
- Kuruluk ve pul pul dökülme
- Cildiniz geriliyor ve pürüzlü görünüyor, yani beklediğinizin tam tersi oluyor.
- Yeni sivilceler
- AAD, yanlış yapılan peelingin olası sonuçları arasında sivilcelerin artmasını da sayıyor.[1]
Düzeltmeye çalıştığınız pürüzler daha da kötüleştiyse, çözüm büyük ihtimalle daha fazla peeling değil. Nedenini yüzde pürüzlü cilt dokusu: peeling neden tek başına yetmez? yazısında anlattık.
05 / Bir adım geri
Fazla peeling yaptıysanız ne yapmalısınız?
-
Peelingi bırakın.
Yukarıdaki listede saydıklarımız da dahil, hepsini. AAD, kimyasal bir peeling cildi fazla kurutur ya da tahriş ederse birkaç gün ara vermeyi öneriyor.[3]
-
Rutininizi sade ve nazik tutun.
Hafif bir temizleyici, cildinizin sevdiği bir nemlendirici ve güneş kremi yeter. AAD, peelingin cildi kurutabileceğini hatırlatıyor ve hemen ardından nemlendirici sürmeyi öneriyor.[1]
-
Cildiniz rahatlayana kadar bekleyin.
Belli bir süre yok. Cildiniz rahatladığında anlarsınız.
-
Tek bir ürünle, daha seyrek başlayın.
En hafifini seçin ve eskisinden daha seyrek kullanın. Adım adım nasıl yapılacağını tahriş sonrası ürünlere yeniden başlamak yazısında bulabilirsiniz.
Peelingi bıraktığınız halde batma ve kızarıklık sürüyorsa, sorun artık sadece peeling değil demektir. Bundan sonrasını hassas cilt mi, yoksa fazla yüklenmiş bir rutin mi? yazısında anlattık.
06 / Teknik ve zamanlama
Peeling yaparken ne zaman daha dikkatli olmalı?
Peeling yapacaksanız AAD’nin önerdiği teknik nazik: yaklaşık 30 saniye boyunca küçük, dairesel hareketler, ardından ılık suyla durulama. Fırça ya da sünger kullanıyorsanız kısa ve hafif dokunuşlarla çalışın.[1]
Bazı durumlarda hiç yapmamak ya da azaltmak daha doğru.
- Yaralı ya da güneşte yanmış cilt
- Açık kesik, yara ya da güneş yanığı olan bir bölgeye asla peeling yapmayın.[1]
- Soğuk hava
- AAD’nin görüşüne yer verdiği bir dermatolog, alfa ya da beta hidroksi asitli ürünleri kışın azaltmayı öneriyor; bu mevsimde nemlendirici kremle birlikte kullanılsalar bile cildi tahriş edebiliyorlar. Kalorifer ya da kombi açıkken evdeki havanın da kuruduğunu düşünürseniz, kış aylarında cildinizi biraz daha az zorlamak mantıklı.[2]
- Hassas cilt
- Başlamadan önce hassas cilde peeling: başlamadan önce sorulacak sorular yazısını okuyun.
- Kolay leke bırakan cilt
- Koyu tenlerde tahriş, koyu lekelere yol açabilir.[5]
- Vücut
- Vücut cildi yüzden farklı yöntemleri kaldırır. Ayrıntıları vücut peelingi: scrub’lar, asitler ve cildin toleransı yazısında bulabilirsiniz.
Ne zaman dermatoloğa görünmeli?
Cilt tipinizden ya da peelingin size iyi gelip gelmeyeceğinden emin değilseniz, AAD cildinize bakabilecek bir dermatoloğa görünmenizi öneriyor.[1] Dermatolog muayene sırasında cildinize peeling de uygulayabilir.[4]
Peelingi bıraktığınız halde tahriş geçmiyorsa ya da koyu lekeler çıkmaya başladıysa bir uzmana danışın.
Rutininize birlikte bakmak isterseniz Skin Edit kullandığınız ürünleri tek tek ele alıyor. Profesyonel bakımın size bir katkısı olup olmayacağını ise bir danışmanlık görüşmesinde konuşabiliriz.
Sıkça merak edilenler
Sık sorulan sorular.
Yüze haftada kaç kez peeling yapılmalı?
Tek bir cevabı yok. AAD’ye göre bu, cilt tipinize ve yönteme bağlı; peeling ne kadar güçlüyse o kadar seyrek yapılmalı.[1] Seyrek başlayın, sıklığı ancak cildiniz rahat ediyorsa artırın.
Fazla peeling yaptığımı nasıl anlarım?
Kızarıklık, tahriş, batma hissi, kuruluk ve yeni çıkan sivilceler.[1] Bunları fark ederseniz peelingi bırakın ve rutininizi sade tutun.
Peeling yapmak şart mı?
Hayır. AAD de peelingin herkese göre olmadığını söylüyor.[1] Pek çok kişinin cildi peeling olmadan da gayet rahat.
Kimyasal peeling mi daha nazik, fiziksel peeling mi?
Ürüne ve cildinize bağlı. Mekanik peeling fazla tahriş edebildiği için AAD, kuru, hassas ya da akneye yatkın ciltlerde hafif bir kimyasal peelingi ve yüz bezini öneriyor.[1]
Retinol kullanırken peeling yapılır mı?
Dikkatli olmak gerekiyor. Retinoidler zaten cildi hassaslaştırıp soydurabiliyor; üstüne peeling yapmak kuruluğu artırabilir ya da sivilce çıkarabilir.[1]
Fazla peelingden sonra cilt ne kadar sürede toparlanır?
Ne kadar ve ne zamandır peeling yaptığınıza göre değişir. Peelingi bırakın, cildinizi nemlendirin; cildiniz sakinleşmiyorsa bir dermatoloğa görünün.
Kaynaklar ve kapsam
Bu Journal yazısı genel cilt bakımı bilgisi veriyor ve cildinizin ne kadar peelingi kaldırabildiğini anlamanıza yardım ediyor. Teşhis koymaz, tedavi önermez, kişisel tıbbi tavsiyenin yerini tutmaz. Yazıdaki bilgiler aşağıdaki yayımlanmış kaynaklara (İngilizce) dayanıyor.
- How to safely exfoliate at home (Amerikan Dermatoloji Akademisi): yöntemler, cilt tipleri, sıklık ve güvenli peeling.
- Cold weather and your skin (Amerikan Dermatoloji Akademisi): soğuk havada peeling asitlerini azaltmak.
- Keratosis pilaris: Self-care (Amerikan Dermatoloji Akademisi): kimyasal peeling fazla kullanıldığında neler olduğu.
- What can treat large facial pores? (Amerikan Dermatoloji Akademisi): peeling ve gözeneklerin görünümü.
- Retinoid or retinol? (Amerikan Dermatoloji Akademisi): koyu tenlerde tahriş ve koyu lekeler.
Editoryal: Merve Akkaya Journal. Merve Akkaya hakkında daha fazlasını okuyun.
Okumaya devam edin
Bunlar da ilginizi çekebilir.
Bir sohbetle başlayın
Daha pürüzsüz bir cilt, batma, yanma olmadan.
Düzenli peeling yapıyorsanız ve cildiniz eskisi kadar rahat değilse, kullandığınız ürünlerin listesini getirin. Hepsi kâğıda dökülünce çakışan ürünler çoğu zaman hemen göze çarpıyor.
Hangi peeling ürünlerini ne sıklıkla kullandığınızı bize anlatın. Yazmadan önce danışmanlık seçeneklerine de göz atabilirsiniz.
Bir uygulama seçmeden önce cildinize neyin uygun olduğunu birlikte konuşuruz.