Journal / Cilt bakımının temelleri
Rutininize yeni bir ürün nasıl eklenir? Her şeyi birden değiştirmeden.
Her yeni ürün küçük bir deneme gibidir. Size gerçekten bir şey anlatabilmesi için, siz onu izlerken rutininizin geri kalanı aynı kalmalı.
Kısa cevap
Yeni bir ürünü önce cildinizin küçük bir bölümünde deneyin. Sorun çıkmazsa, başka hiçbir şeyi değiştirmeden rutininize tek başına ekleyin. Kullanım talimatına uyun ve işe yarayıp yaramadığına karar vermeden önce birkaç hafta bekleyin. Cildiniz tepki verirse ürünü yıkayıp çıkarın ve kullanmayı bırakın.
01 / Neden
Yeni ürünleri neden tek tek denemelisiniz?
Instagram’da, TikTok’ta her hafta yeni bir ürün öneriliyor ve hepsine birden başlamak cazip geliyor. Ama aynı hafta üç yeni ürüne başladığınızı düşünün. Cildiniz düzelirse hangisinin işe yaradığını bilemezsiniz; tepki verirse hangisini bırakacağınızı da. İki durumda da yapabileceğiniz tek şey baştan başlamak oluyor.
Amerikan Dermatoloji Akademisi (AAD) bir neden daha sayıyor: Birkaç yaşlanma karşıtı ürünü aynı anda kullanmak cildinizi tahriş edebilir, bu yüzden tek bir ürünle başlamanızı öneriyor.[2] Akne bakımında da neredeyse her hafta yeni bir tedavi denemeyi, cildi tahriş edip sivilce çıkmasına yol açabilen alışkanlıklar arasında sayıyor.[3]
Tek bir ürün ekleyip gerisini sabit tuttuğunuzda tahmin yürütmek yerine gerçekten gözlem yapmış olursunuz. Cildinizin neye ihtiyacı olduğunu anlamak yazısında da aynı mantıkla ilerliyoruz.
02 / Kapağını açmadan önce
Kullanmaya başlamadan önce üç soru.
- Ne işe yarayacak?
- Ürünün görevini tek cümleyle söyleyebilmelisiniz. AAD de tek bir soruna yönelik, cilt tipinize uygun bir ürün seçmenizi öneriyor.[4]
- Bir ürünün yerine mi geçecek, yanına mı eklenecek?
- Aynı iş için zaten bir ürün kullanıyorsanız hangisinin kalacağına karar verin. Rutinler çoğu zaman aynı işi yapan ikinci, üçüncü ürünle kalabalıklaşıyor. Bu konuyu aktif içerikler: fazlası neden daha iyi değil yazısında anlattık.
- Kullanım talimatı ne diyor?
- Ne kadar, ne sıklıkla, sabah mı akşam mı? AAD, aktif içerikli bir ürünü önerilenden fazla sürmenin gözenekleri tıkayabileceği, ciltte alaca bir görünüme ya da aşırı kuruluğa yol açabileceği konusunda uyarıyor.[2]
Yeni ürününüz bir retinoidse, başlamadan önce kendinize sormanız gereken birkaç soru daha var. Bunları retinole başlamak yazısında topladık.
03 / Küçük bir deneme
Yeni ürünü önce küçük bir alanda deneyin.
AAD, bir ürünü rutininize katmadan önce denemenizi öneriyor ve bunu şöyle tarif ediyor:[1]
-
Deneme için bir yer seçin.
Bozuk para büyüklüğünde, ürünün silinip yıkanıp gitmeyeceği bir alan olsun; örneğin kolunuzun iç kısmı ya da dirseğinizin iç tarafı.
-
Normalde nasıl kullanacaksanız öyle sürün.
Her zamanki miktarda, günde iki kez, yedi ila on gün boyunca. Ürün normalde ciltte ne kadar kalacaksa o kadar bırakın. Temizleyici gibi durulanan ürünlerde beş dakika ya da talimatta yazan süre kadar bekleyin.
-
Alanı izleyin.
Yedi ila on günün sonunda ciltte kızarıklık, kaşıntı ya da şişlik olmadıysa, AAD ürünü kullanmaya başlayabileceğinizi söylüyor.
AAD’nin yaşlanma karşıtı ürünler rehberinde daha kısa bir yol var: ön kolun iç kısmına az miktarda, günde iki kez, dört ila beş gün.[2] Hangisini seçerseniz seçin amaç aynı: Ürünü yüzünüze sürmeden önce birkaç gün boyunca küçük bir alanda tekrar tekrar kullanmak.
Evde yapılan test neyi söyleyemez?
Deneme alanında sorun çıkmaması, sürpriz yaşama ihtimalini azaltır. Ama yüzünüzün ürünü kaldıracağını garanti etmez; reaksiyonun nedenini bulmak için dermatoloğun yaptığı tıbbi yama testinin yerini de tutmaz.[1] Ayrıntıları yeni bir ürünü evde nasıl test edersiniz ve test size neyi söyleyemez yazısında bulabilirsiniz.
04 / Rutine geçiş
Rutine tek başına ekleyin.
Deneme sorunsuz geçtiyse ürünü rutininize ekleyin ve başka hiçbir şeye dokunmayın.
- Temizleyiciniz, nemlendiriciniz ve güneş kreminiz olduğu gibi kalsın.
- Talimattaki miktara ve sıklığa uyun. AAD’nin görüşüne yer verdiği dermatologlar, retinoidlere yavaş başlayıp kademeli olarak artırmayı öneriyor.[5]
- Ürünü sıralamada doğru yere koyun. Hangi ürünün ne zaman sürüleceğini cilt bakım ürünleri hangi sırayla sürülür yazısında anlattık.
- Başladığınız tarihi ve fark ettiklerinizi kısaca not edin. Bir cilt günlüğü için günde tek satır yeterli.
- Yeni bir ürüne geçmeden önce bu ürünün rutininize oturmasını bekleyin.
05 / Cildiniz ne diyor?
Zaman tanıyın, ama ne zaman bırakacağınızı da bilin.
Başladıktan sonra genelde iki şeyden biri olur: Ya kayda değer bir şey olmaz ya da istemediğiniz bir şey olur.
- Henüz bir değişiklik yok
- Bu gayet normal. AAD, çoğu ürünün etkisini göstermesinin en az altı hafta, bazılarının üç aya kadar sürdüğünü söylüyor.[2] Akne tedavilerinde de bir miktar iyileşme görmek genellikle altı ila sekiz hafta alıyor.[3] Genel olarak ne kadar beklemeniz gerektiğini rutini değiştirmeden önce cildinizi ne kadar süre gözlemlemelisiniz yazısında anlattık.
- Hafif, beklenen tahriş
- AAD’ye göre retinol ve glikolik asit gibi bazı içerikler, özellikle hassas ciltte tahrişe yol açabilir; bu normaldir ve geçicidir.[1]
- Reaksiyon
- Cildiniz kızarıyor, kaşınıyor ya da şişiyorsa ürünü hemen nazikçe yıkayıp çıkarın ve bir daha kullanmayın. Serin bir kompres ya da vazelin rahatlatabilir.[1]
- Batma ya da yanma
- AAD, batma, yanma ya da karıncalanma yapan bir ürünü bırakmanızı öneriyor. Ürünü dermatoloğunuz yazdıysa, bırakmadan önce ona danışın.[2]
Bazı tepkileri yorumlamak daha zor. Yeni çıkan sivilceler arınma (purging) da olabilir, tahriş de. Üstelik aynı ürün farklı günlerde farklı hissettirebilir. Bir reaksiyon yüzünden birkaç ürünü birden bırakmak zorunda kaldıysanız, onları nasıl geri getireceğinizi tahriş sonrası ürünleri yeniden rutine eklemek yazısında anlattık.
Satın almadan önce ikinci bir göz.
Skin Edit, mevcut rutininize bakar ve yeni bir ürünün bu rutinde nereye oturacağını sizinle birlikte düşünür.
Skin Edit nasıl işliyor?06 / Ne zaman sormalı?
Reaksiyon geçmiyorsa ne zaman dermatoloğa görünmeli?
Şu durumlarda dermatoloğa görünün
Reaksiyon şiddetliyse ve serin kompres ya da vazelinle geçmiyorsa.[1]
Ürün değiştirdikçe cildiniz tepki veriyor ve nedenini bulamıyorsanız. AAD, nedeni bulmak için yama testi gerekebileceğini söylüyor.[1]
Reçeteyle kullandığınız bir ürün rahatsızlık veriyorsa. Bırakmadan önce reçeteyi yazan hekime danışın.
Tıbbi olmayan rutin sorularınız için bir danışmanlık görüşmesinde neler kullandığınızı ve neyi değiştirmek istediğinizi birlikte konuşabiliriz. Cildiniz genel olarak her şeye tepki verir hale geldiyse hassas cilt mi, yoksa fazla gelen bir rutin mi yazısı size yol gösterebilir.
Sık sorulanlardan birkaçı
Sık sorulan sorular.
Cilt bakım rutinine yeni ürün nasıl eklenir?
Önce küçük bir alanda deneyin. Sorun çıkmazsa rutininizin geri kalanına dokunmadan tek başına ekleyin, kullanım talimatına uyun ve birkaç hafta zaman tanıyın.
Cilt bakım ürünü için yama testi kaç gün yapılmalı?
Bir cilt bakım ürünü ne zaman etkisini gösterir?
AAD’ye göre çoğu üründe bu en az altı hafta, bazılarında üç aya kadar sürüyor.[2] Ürün cildinizde tepki yaparsa beklemeden bırakın.
İki yeni cilt bakım ürününe aynı anda başlanır mı?
Başlamamak daha iyi. Cildiniz düzelse de tepki verse de hangi üründen olduğunu bilemezsiniz; üstelik birkaç yeni ürünü birlikte kullanmak tahriş ihtimalini artırıyor.[2]
Yeni ürün cildimi tahriş ettiyse ne yapmalıyım?
Ürünü nazikçe yıkayıp çıkarın ve kullanmayı bırakın. Serin bir kompres ya da vazelin cildi yatıştırabilir. Reaksiyon şiddetliyse ya da geçmiyorsa dermatoloğa görünün.[1]
Yama testinde sorun çıkmadıysa ürün yüzüm için güvenli mi?
Reaksiyon ihtimalini azaltır ama garanti vermez. Yüz cildi farklı tepki verebilir; evde yapılan deneme de tıbbi bir yama testi değildir.[1]
Kaynaklar ve kapsam
Bu Journal yazısı genel cilt bakımı bilgisi verir ve mevcut rutininize tek bir ürünü nasıl ekleyebileceğinizi anlatır. Teşhis koymaz, tedavi önermez, kişisel tıbbi tavsiyenin yerini tutmaz. Yazıdaki bilgiler aşağıdaki yayımlanmış kaynaklara (İngilizce) dayanıyor.
- How to test skin care products (Amerikan Dermatoloji Akademisi): Bir ürünü evde nasıl deneyeceğiniz ve reaksiyon olursa ne yapacağınız.
- How to maximize results from anti-aging skin care products (Amerikan Dermatoloji Akademisi): Tek ürünle başlamak, talimata uymak ve sonuçların ne zaman görüldüğü.
- 10 skin care habits that can worsen acne (Amerikan Dermatoloji Akademisi): Akne tedavilerini sık sık değiştirmenin neden ters tepebileceği.
- How to select anti-aging skin care products (Amerikan Dermatoloji Akademisi): Tek bir soruna ve cilt tipinize uygun ürün seçmek.
- Retinoid or retinol? (Amerikan Dermatoloji Akademisi): Retinoidlere yavaş başlamak.
Editoryal: Merve Akkaya Journal. Merve Akkaya hakkında daha fazlasını okuyun.
Okumaya devam edin
Bunlar da ilginizi çekebilir.
Bir sohbetle başlayın
Acele etmeden, adım adım.
Aklınızda bir ürün var ama kullandıklarınızla uyuşup uyuşmayacağından emin değilseniz, iki listeyi de getirin: elinizdekiler ve almayı düşündükleriniz.
Şu an neler kullandığınızı ve neyi eklemek istediğinizi bize yazın. İsterseniz önce danışmanlık seçeneklerine göz atabilirsiniz.
Bir uygulamaya karar vermeden önce, size uygun olup olmadığını birlikte konuşuruz.